Musikinin İnsan Üzerine Etkileri

Enver LEBLEBİCİOĞLU

Zaman içinde insanoğlu musikinin insan davranışları üzerine yaptığı etkiyi ve bu etkilerin insan ruhunda bıraktığı tesirleri incelemişler ve bazı bulgular elde etmişlerdir. Özellikle bazı hastalıkların musiki ile tedavi edilebildiğini müşahede ederek Bimarhaneler kurmuşlardır.

Bu yazımızda musikinin insan ruhuna etkileri üzerine yapılan araştırmalardan bazı örnekler vereceğim.

MAKAMLARIN ETKİLERİ

NiHAVEND MAKAMI: (Oğlak ve Yay Burcu) : Öğleden sonra (ikindi zamanı) etkisi fazladır. Kan dolaşımı, karın bölgesi, kalça, uyluk ve bacak bölgelerine etkilidir. Kulunç, bel ağrısı ve tansiyon rahatsızlıklarına faydalıdır. Kuvvet ve barış duygusu verir. Akıl hastalıklarına etkili olduğu konusunda önemli bilgiler ve anlamalar vardır.

RAST MAKAMI: (Koç Burcu) : Gece yarısı ve seher zamanları etkilidir. Soğuk organlar olan kemik, beyin ve yağlara etkilidir. Fazla uyumayı engellemektedir. Düşük nabzın yükselmesine yardımcı olur. Özellikle çocuk bünyesinde nem hâkim olduğu için; bu nedenle oluşan dengesizlikleri düzeltir. Akıl hastalıklarına iyidir. Sefa, neşe, iç huzuru ve rahatlık verir. Felç illetine devadır. Başa ve göze etkilidir. Kaslara tesiri vardır.

REHAVi MAKAMI: (Terazi Burcu) : Aslan burcunun özelliklerini de taşır. Nemli ve kuru, sarı safra, sağ omuz, baş ağrıları, burun kanamaları, ağız çarpıklığı ve balgamdan gelen hastalıklara, akıl hastalıklarına faydalıdır. Doğuma yardımcı olur. Göğüs, mide ve yan böğür (basen) için faydalıdır. Sonsuzluk ve yer çekiminden kurtulma duygusu verir.

HÜSEYNÎ MAKAMI: (Akrep Burcu Kova Burcu) : Güzellik, iyilik, sessizlik, rahatlık verir ve ferahlatıcı özelliği vardır. Karaciğer, kalp ve ruhların iltihabını söndürür ve yok eder. Mide hararetini giderici özelliği vardır. Büyük erkeklerde görülen gizli ateşli nöbeti ve günde bir kere gelen ateşli nöbetin giderilmesinde faydalıdır. Sol omuza etkilidir. Sıtma hastalığına iyidir. Barış duygusu verir. İç organlara etkilidir. Tabiat ile birleştirir. İçindeki, gizli pentatonik yapı sebebiyle, kendine güven ve kararlılık duygusu verir, bundan dolayı otistik ve spastik hastalara faydalıdır.

HİCAZ MAKAMI: (Yay Burcu) : Kemiklere, beyne ve çocuk hastalıklarına tedavi edici etkisi vardır. Üro-genital sisteme ve böbreklere etki gücü fazladır. Alçak gönüllülük duygusu verir. Düşük nabız atımını yükseltir ve göğüs bölgesi diğer Önemli etki alanıdır.

UŞŞAK MAKAMI: (Balık Burcu) : Kalp, ayak rahatsızlıkları, nikriz (damla) ağrılarına faydalıdır. Gülme, sevinç, kuvvet ve kahramanlık duyguları verir. Çocukların bütün organlarını etkileyen ve sıcak yellerde ve büyük erkeklerde görülen ayak ağrılarına faydalıdır. Derin aşk ve mistik duyguların ifade vasıtasıdır.

BÜZÜRK MAKAMI: (Aslan Burcu): Zihni temizler, vesvese ve korkuyu def eder. Fikre yön verir. Kulunç ve beyin hasarı ile ortaya çıkan şiddetli hastalıklara yararlıdır. Güç kazandırır. Boyun, boğaz, göğüs, ciğer ve kalp ve yan böğür (basen) için etkilidir.

ZENGÜLE MAKAMI: (Başak Burcu, Terazi Burcu): Kalça eklemleri ve bacak içleri ile ilgisi bulunur. Kalp hastalıklarına, menenjit ve beyin hastalıklarına etkilidir. Beyin hastalıkları ve ruh hastalıklarının tedavisi için mide ve karaciğer ateşini yok eder.

      ISFAHAN MAKAMI: (ikizler Burcu, Yengeç Burcu): Hava tabiatlı, ikindi ile yatsı arası etkilidir. Su bağlantısı vardır. Soğuk ve nemlidir. Beyaz balgam İte İlgilidir. Dişi, gece karakterli, pazartesi bağlantılıdır. Soğuk tabiatlı olduğu gibi, ateşli hastalıklardan vücudu koruyucu özelliği vardır. Ense, boyun, omuzlar ve sol dirsek için etkilidir. Güven hissi, uyum sağlama, hareket yeteneği, zihin açıklığı, gönül yenileme, düzgünlük verme, zekâyı açma ve hatıraları tazeleme özelliği verir.
 

NEVA MAKAMI: (Kova Burcu, Oğlak Burcu): Satürn bağlantılıdır. Hava tabiatlı, kuru-soğuk özellik gösterir. Göğsün sağ tarafına, böbreklere, omurilik, kalça ve uyluk bölgelerine etkisi vardır. Üzüntüyü giderir ve lezzet verir. Gönül okşayan makam adıyla bilinir. Kötü fikirleri kovduğu, cesaret ve yiğitlik verdiği, gönül sevinci oluşturduğu ileri sürülür. Kuvvet ve kahramanlık duyguları meydana getirir. Akıl hastalıklarının tedavisinde faydalıdır.

IRAK MAKAMI: (Boğa Burcu): Venüs bağlantılıdır. Menenjit, beyin ve akıl hastalıklarına faydalıdır. Omuz, kol, sol kol ve ellere etkilidir. Başın üst tarafına etkisi belirtilmektedir. Lezzet verir düşünme ve kavrama konusunda etkilidir. Korkuyu def eder.

ZIREFKEMD MAKAMI: (Yengeç Burcu): Merkür bağlantılıdır. Sırt, mafsal ağrılarına ve kulunca faydalıdır. Beyinle ilgili ağız çarpılmasına, kalp, ciğer, göğüs, kalça ve sağ omuza etkilidir. Meclisin neşesini arttırır, derin duygu hissi verir.

ACEMAŞİRAN MAKAMI: Vücutta yağ dengesine yardım eder. Yaratıcılık duygusu ve ilham verir. Durgun düşünce ve duygulan canlandırır. Hanımlarda doğumu kolaylaştırır. Anne karnındaki çocuğun yanlış duruşlarının düzelmesine yardım eder.

SEGAH MAKAMI: Hararetten meydana gelen şişmanlık, uykusuzluk,
yüksek nabız, kalp, ciğer ve kalp rahatsızlıklarına faydalıdır. Beyin nöronlarına
etkisi vardır. Mistik duygular oluşturur. Ağrı giderici ve                  spazm   çözücü

özelliği vardır.

BUSELİK MAKAMI: Nihavent makamı ile benzer özelliği gösterir.

SABA MAKAMI: Şecaat, cesaret, kuvvet ve rahatlık verir.

PENTATONİK MELODİLER:

Pentatonik müzik, Asya kökenli Türk musikisinin en önemli ve karakteristik özelliğidir. Bir gam içindeki 7 sesten ikisinin azalması ile 3 adet tam ve 2 adet 1,5 sesten olmak üzere 5 sesten oluşmuştur. Kendine güven ve kararlılık verir. Çocuklara, 9-10 yaşma kadar sadece pentatonik müzik dinletilmesi tavsiye edilmektedir.

OTANTİK TÜRK MUSİKÎSİNİN BİLİMSEL VE MODERN TIPTA KULLANIM SAHALARI:

Ruhsal hastalıklar: Nörotik kişiler, Psikotik Hastalar, Otizm

Fiziksel hastalıklar: Baş ağrıları, Kas spazmları, Kireçlenme

Dahiliye: Böbrek fonksiyonlar, sindirim sistemi bozuklukları

Kardiyoloji: Kalp rahats zlıkları, ritim bozuklukları

Nöroloji: Beyin Hastalıkları, Sinir Sistemleri

İmmünoloji: Bağışıklık sistemi

Geriatri: ihtiyarlık Psikiyatrisi

Pedagoji: Çocuk Hastalıkları

Kadın Doğum: Doğum öncesi ve sonrası oluşan ağrılarda, regl dönemindeki ağrı ve spazmlarda kullanılmaktadır.

MUSİKİ ÜZERİNDE YAPILAN İLGİNÇ ARAŞTIRMALARDAN BİR DEMET

* Bulgaristan'da bir okulun birinci sınıfında 120 öğrenci vardır. 4/4 tempo ile klasik müzik dinletiliyor ve ders işleniyor, öteki sınıftaki arkadaşlarına oranla 40-50 kez daha kolay ve çabuk öğreniyorlar.

*   Psikiyatrisiler, insanların huzurlu bir durumda oldukları zaman "8-13 hertzlik alfa" dalgalarını saptamışlar. Dr. Lazarov alfa dalgalarını en kolay ve çabuk müzikle ulaşabiliyorum." der.
 

*   Ses havadaki titreşimler yoluyla iletilir. İnsan kulağı saniyede 20-20.000 titreşim aralığını algılar. Frekans, saniyedeki titreşim say sidir. Birimi Hertz" (Hz)dir.
 

Köpekler- (50-45.000)

Kediler-(45-85.000)
Yarasa-120.000
Yunus - 200.000 Hz sesi algılayabilirler.
 

*   îyi müzik kulağı olan kişiler 2 Hz farklı perdeyi ayırabilirler. Ses dalgalan enerjinin bir tür yayılma sahilidir.
 

*   Ses geçimine ait bir çalışma da Toronto üniversitesi Psikoloji servisinde yapılmıştır. Bu araştırmada 6 aylık bir bebek oyuncak oynar. Hoparlörden çocuğun bulunduğu odaya sürekli gam gönderilir (do-re-mi-fa-sol-la). Çocuk oyun oynamaya devam eder. Diziye uymayan bir nota konup çalınca çocuk aniden hoparlöre bakar.
 

*   Erken yaşlarda müzik eğitimi alanlarda, beyin anatomisi etkilenmiştir. Planum temporale'nin normalden daha büyümüş, beynin iki yarımküresini birbirine bağlayan corpus callosun adlı yapının normalden daha büyük olduğu saptanmış.
 

*   Diğer bir bulguda miyelin kılıfının daha kalın olmasıdır.
 

*   Su çeşitli müzikler eşliğinde dondurulmuş. Kristal yapıları incelenmiş en düzgün kristallerin sanatsal müziklerle oluştuğu görülmüştür.

Beş vakitte okunan ezanlar:

1.    Sabah Ezanı" saba makamında (Hüseyni geçkili)
2.    Öğle ezanı Uşşak ya da Bayati
3.  İkindi ezanı Hicaz
4.    Akşam ezanı Segah
5.    Yatsı ezanı Rast okunur.